Amek ara tesɛuḍ imdukal deg temdint tamaynut: 15 n tektiwin i ixeddmen
2026-09-27
Ad tṛuḥeḍ ɣer temdint tamaynut d ayen yessewhamen, maca d ayen yessewhamen. Ma yella lferḥ amezwaru n ussefqed n yiberdan ur nessin ara ed tuffɣa n tḥuna tidiganin yezmer ad d-yesfeḍ, aɛewwel n lebni n yiwen n uswir anmetti yesɛan anamek yettḍebbiṛ-d s waṭas. Akken aţ- ţesɛuḍ imdukal am win meqqren, ilaq aţ- ţesɛuḍ lebɣi, aţ- ţesɛuḍ ṣṣber yerna aţ- ţesɛuḍ lebɣi akken aţ- ţeffɣeḍ seg wemkan n lxir. Aḍris-a yefka-d xemsa n tesnatwilin timaynutin ara k-iɛiwnen ad tqadreḍ wiyaḍ, yettwasbedd i yiwen n ugdud amaḍlan anda zemren ad mgerraden wansayen inmettiyen. Ama telliḍ deg temdint tameqrant aydeg llant tɣawsiwin s waṭas neɣ deg temdint aydeg llant tɣawsiwin s tɣawla, tiktiwin-a ttmuqulent deg usnulfu n tegnit n tmeɣra n tidet s lfaydat ay yettwasqedcen d tilin n tɣawsiwin s tɣawla.
Sfaydi n lfaydat d tḥemliwin yettwasdukklen
Yiwen seg iberdan igerrzen akk ara temlileḍ d yemdanen d leqdicat i tḥemmleḍ yakan. Iferdisen yettwasqedcen ttaken-d llsas agmaḍan i tmesliwt yerna sneqsen lḥir n tmuɣliwin timezwura.
- Kecmet ɣer tdukliwin neɣ ɣer trebbaɛ n tmurt: Nadi ɣef tdukliwin n yedlisen, trebbaɛ n tikli, neɣ iḍ n wurar n tfelwit. Iferdisen-a ttḥettimen assaɣ imi yal yiwen yella dinna s yiwet n ssebba.
- Ad t-id-tafeḍ deg tɣuri: Ssekcem-d iman-ik deg tɣuri n ussewwi, n tutlayt, neɣ n tẓuri. Aḥḍar n yal ass yettɛawan aţ- ţeţţemcabiṛeḍ d imdukal- ik n uɣerbaz, dɣa s waya, aţ- ţeţţufehmeḍ aţ- ţeţmeslayeḍ s lqedd.
- Aɛeggal: Attekki deg yisenfaren n tmehla n tmetti yeqqen-ik ɣer yemdanen yesɛan azal yemxalafen. Axeddim tama s tama deg yiwet n tɣawsa yesnulfu-d assaɣ agmawi war ma yella-d lḥeṛs n uẓeḍḍa unṣib.
Deg waṭas n yidles, ttwafernen leqdicat n terbaɛt ɣef temliliyin n yiwen s yiwen. Sefqed lqanun n tmurt akken ad twaliḍ ma yella timliliyin n terbaɛt d abrid n tmetti.
Sseqdec amkan n uxeddim-ik neɣ tawennaḍt n tezrawt-ik
Aḍris-ik n yal ass yettḥettim-ik s lqerb n wiyaḍ i yesɛan lxedma d lfaydat n uxeddim am kečč. Ma nessexdam akk tiwennaḍin- agi, nezmer a d- nesɛu imdukal ara idumen.
- Ečč imekli d yimeddukal-ik: Deg umkan n tuččit weḥd-k deg uxxam-ik, ddu d yimeddukal-ik deg texxamt n usgunfu neɣ deg yiwen n lkafe iqerben. Tameẓla-agi tafehlit tezmer ad d-tessiweḍ ɣer tmeɣriwin tinmettiyin n yal ass.
- Ad ttekkin deg tedyanin n deffir n uxeddim: Aṭas n yibiḍaren i d-yessuddsen timliliyin n tmeɣriwin. Ula ma telliḍ d aḥeqqani, ma tḥeddreḍ i tedyanin-agi, ad d-tessekneḍ lebɣi-k akken ad tkemleḍ s terbaɛt-ik.
- Snulfu-d tigrawin n tezrawt: Ma yella d anelmad, asnulfu neɣ tikci n terbaɛt n tezrawt yettak-d akud yettwasbedden i tmeɣra d yimeddukal-ik deg yiwen n umkan n tɣawsiwin n tɣawsiwin.
Ilaq ad tḥeqqeḍ lḥeqq n umkan n uxeddim di tmurt-ik s timmad-is. Deg kra n temnaḍin, ttwaḥerzent tmettiyin deffir n tsaɛtin n uxeddim, ma deg kra niḍen, ttwaḥerzent s lqerb tlisa tiɣelnawin.
Ḥemmel Imukan n Temnaḍt Tadigant
Imukan inagduden d iḥricen n tudert n tmetti. Ma teţţedduḍ s waṭas ɣer temnaḍin- agi, ayagi ad k- iɛiwen aţ- ţuɣaleḍ d udem i tḥemmleḍ, yerna s waṭas, d aya ay d abrid amezwaru ara k- iɛiwnen ɣer tmeddukal.
- Rzu s lqahwa n tmurt s lqedd: Fren lqahwa qrib n wexxam-ik neɣ n wemkan n uxeddim-ik u rzu-tt deg wakuden i d-yettwasbedden. Baristas ed wid ay d-yettasen s lqanun ttqadaren s waṭas udmawen ay ttwassen yerna zemren ad bdun ameslay s tɣawla.
- Ssexdem ssuq n temnaḍin: Ssuq n yifellaḥen d yibazaren n tmurt d imukan igerrzen akken ad tmeslayeḍ d yimesnuzuyen d yimesnuzuyen niḍen. Timliliyin-a llant s waṭas d tiwezlanin maca d tid n tmeddukal.
- Seqdec timkerḍiwin tinagdudin: Timkerḍiwin ttakent-d imukan isusmen i tɣuri maca ssuddsent daɣen tidyanin am tmeslayin n yimedyazen neɣ timliliyin n uxeddim. Tidyanin-a ttawint-d imdanen iḥemmlen almud d uskasi.
Deg waṭas n temdinin, lparken d yigerdan ttgen-d amkan n tmetti. Aqqim ɣef yiḍarren neɣ ad ttekkin deg tmeɣriwin n terbaɛt deg yimukan n usgunfu yezmer ad yili d abrid isehlen i temlilit d lǧiran.
Ḥedder i tedyanin d tfaskiwin tidiganin
Tidyanin n tmetti ttakent-d yiwen n lḥal n tmeɣra i d-yesbeɣsen lqeḍyan d tmeɣra. Timliliyin-a ttwaxedment s wazal-nsent i temlilit n yimdanen yellan yakan deg tegnit tanmettit.
- Ruḥ ɣer tfaskiwin tidelsanin: Ḥedder ɣer tmeɣriwin n tmurt, ɣer tfaskiwin n uẓawan, neɣ ɣer tikliwin n tẓuri. Tidyanin-a llant s waṭas deg-sent leqdicat n tmetti ay yessefsayen ameslay.
- Kecmet ɣer tiddukliwin n temnaḍin: Aṭas n temnaḍin ay yesɛan tiddukliwin ay d-yessuddsen ussan n usizdeg, n tmeɣriwin n tmeɣriwin, neɣ timliliyin. Ad tkecmeḍ ɣer trebbaɛ-a ad k-yeqqen ɣer yimezdaɣen yettwasfaydin deg temnaḍt tadigant.
- Ad ttekkin deg temsizzelt n waddal: Ad ttekkin deg terbaɛt n waddal n usgunfu, am ddabex n uḍar, ddabex n uḍar, neɣ tiddukliwin n uɛeddi, tesdukkel axeddim n tfekka d tmetti. Addal n teɣlamt yettnerni s tbaɣurt (nature) n tdukli.
Sefqed tifelwiyin n tmetti neɣ isenfaren n Internet n tmurt i lmend n tmuɣliwin n tedyanin. Deg kra n tmura, ilemmusa n tmetti d nitni ay d aḥric amezwaru n tedyanin tidiganin, ma deg kra niḍen, ikafeyen neɣ iberdan n tmerrit zemren ad sqedcen tamlilt-a.
Seqdec allalen inagduden s leɛqel
Tiẓegwa n unrar zemrent ad sdukklent timliliyin n berra n unrar s uɛiwen-ik ad tafeḍ tigrawin i d-yettawin lfaydat-ik. Maca, iswi yessefk ad yili dima d asenqes n tmiḍrant s tɣawla i tuqqniwin ilqayen.
- Kecmet ɣer trebbaɛ n usmel n tmurt: Nadi ɣef trebbaɛ n Facebook, ɣef tmettiyin n Reddit, neɣ ɣef tesnallunin i d-yettwawehhan i temdint-ik. Tiɣbula-agi ssuddusent yal tikelt timliliyin i tikli, i tmeɣra, neɣ i uẓeḍḍa.
- Seqdec isenfaren n tedyanin: Isenfaren i d-yesmektayen tidyanin tidelsanin zemren ad k-ɛiwnen ad d-tafeḍ timliliyin ur tezmireḍ ara ad tent-tafeḍ s tɣawsiwin nniḍen. Sfilter s lfaydat akken ad tafeḍ leqdicat icudden.
- Acuddu d lǧiran: Kra n lebni neɣ lǧiran sɛan apps yettwawehhan i yimezdaɣ. Asseqdec n wayagi akken ad d-tessekneḍ iman-ik yezmer ad d-yawi timliliyin n tɣawsiwin n tɣawsiwin deg temnaḍt-ik n tlemmast.
TodayMap yesskanay-d iḍrisen am wigi deg yiwet n tkarḍa n tudert tilellit, yettɛawan-ik ad twaliḍ anda ttkemmilen leqdicat n tmetti deg temnaḍt-ik. Aya yezmer ad yili d nnfeɛ i uheyyi n ddurt-ik d uɛeyyen n tewniwin iqerben.
Ḥareb ɣef usliḍ asertan d uḍfar
Timlilit d yemdanen d azgen kan n yimenɣi; aḥareb ɣef tuqqniwin yettḥettim lǧehd. Asli s lǧehd d uḍfar s lqedd d lsas i wakken ad rren imusnawen d imdukal.
- Steqsi iseqsiyen yeldin: Ssekn-d lḥir n tidet ɣef wayen i d-qqaren wiyaḍ. Steqsi ɣef tmuɣliwin-nsen, ɣef tmuɣliwin-nsen, ɣef tmuɣliwin-nsen ɣef temdint.
- Cfu ɣef tɣawsiwin: Ssekneḍ-d ismawen d wayen i tḥemmleḍ deffir n tmeslayin. Asskan n tɣawsiwin-a deg tmeẓriwin ara d-yasen yesskanay-d belli tefkiḍ azal i tuqqna.
- Snebgi imdanen ɣer leqdicat igerrzen: Deg umkan n tɣawsiwin ur neẓri ara, ssutret-d iɣawasen igerrzen, am tmuɣli n usalay neɣ aɛraḍ n tnezduɣt tamaynut. Specificité tessefham i wiyaḍ ad t-xedmen.
Deg kra n yidles, ttqadaren ineḍruyen usriden, ma deg wiyaḍ, tikliwin ur nelli ara srid zemrent ad ilint s lxir ugar. Ẓer amek ttmeslayen yimezdaɣ n tmurt u sbedd aɣanib-ik akken ilaq.
Ili-k d aṣebber yerna d aḥeqqi
Lebni n temdukliwin yeḥwaǧ lweqt. Ur ttraǧuḍ ara assaɣen lqayen s tɣawla. Tagduda d ayen yesɛan azal ameqqran i usbedd n tmussni d laman.
- Ssekneḍ-d iman-ik s lqedd: Ḥedder i yiwen n uɣerbaz, i lqahwa, neɣ i tedyanin s lqedd. Tafamilt tettgensis-d lḥir yerna tettaǧǧa timliliyin ad sfeḍḍent.
- Ili-k yeldi i tugna yemgaraden: Ur tezmireḍ ara ad t-tkecmeḍ d yal yiwen deg lawan. Ḥrez allaɣ yeldin yerna efk tagnit i yemdanen akken ad d-sbanen ṣṣifa-nsen s wakud.
- Qbel tugi s lxir: Mačči yal aɛraḍ n tuqqna ad yessiweḍ. Ttwaliḍ timsal-a d aḥric seg tmuɣli mačči d lqella n tmussni.
Cfu belli tamdakelt d abrid n snat n tɣawsiwin. Ssexdem lmizan gar lmeǧhud- ik akken aţ- ţeţţaweḍ ɣer wiyaḍ akken ad bdun ula d nutni assaɣ.
Taggara
Ad tesɛuḍ imdukal deg temdint tamaynut d abrid s tɣawla i d-yettaken lfayda s ṣṣber d usnerni n tɣawsiwin s tɣawla. S usnerni n lfaydat yettwasqedcen, s useqdec n tɣawsiwin n yal ass, d uttekki deg tudert n tmetti, tesnulfuḍ-d tagnit taɣelnawt i tuqqna. Respecter ansay n tmurt-ik yerna sbedd abrid-ik akken ad yeddu d lqanun anmetti n twennaḍt-ik. S lmejhud i d-yettkemmilen d tmuɣli n tidet, tzemreḍ ad tebnuḍ aẓeḍḍa n tallelt ara yesnernin tazmert-ik deg wexxam-ik amaynut. Bdu s tɣawsiwin timecṭaḥ, qqim d aḥeqqi, ḥemmel tikli n tuffɣa n yemdanen d yimukan imaynuten.
Tiɣawsiwin ara txedmeḍ weḥd-k d tid yesɛan azal